Xandra, wat is nu precies het verschil tussen hoogsensitiviteit en afwijzingssensitiviteit? Die vraag wordt me regelmatig gesteld nadat ik een paar blogs had geschreven over dit laatste onderwerp. Mijn antwoord is simpel en ik vertel het jou ook graag:

Alles wat we doen in ons leven, of het nu een beslissing is voor onze toekomst, bedenken wat je wilt drinken of keuzes maakt in je communicatie, alles draait om het ‘voelen wat er speelt’ in een situatie. Blijkbaar is mens zijn simpelweg gekoppeld aan ervaren wat in je is. Gelukkig maar, want zouden we niet ervaren wat ons lijf ons aangeeft dan zouden we ons niet terugtrekken uit gevaarlijke situaties en onze dromen nooit na kunnen leven. Gelukkig worden kan in beide situaties een grote uitdaging worden.

Maar zijn er ook verschillende soorten van voelen wat er speelt en met name… zijn er verschillen in de gevoelens die dat afstemmen op jezelf oproept?

Het antwoord is ja. Er zijn zelfs twee hele duidelijke verschillen vindbaar. De ene die versterkt voorkomt bij hoogsensitieve mensen. De andere die versterkt voorkomt bij afwijzingssensitiviteit (Rejection Sensitivity oftwel RS).

HSP = vind ik jou wel oké?
RS = vind jij mij wel oké?

Hoogsensitieve mensen hebben een ‘stop en check systeem’, zoals Elaine Aron dit verwoorde. Dit systeem maakt dat ze tijd nodig hebben om te voelen wat er precies speelt in een situatie en alle binnengekomen prikkels sterker te verwerken. Het kan zijn dat iemand hierdoor tijdens een vergadering benoemd meer tijd nodig te hebben voordat er een beslissing genomen kan worden (tot irritatie van je meer extraverte collega’s wellicht) en het maakt wellicht ook dat je ‘savonds in bed de hele dag tot in de puntjes doorloopt om na te gaan of er wellicht dingen zijn gebeurd die je aandacht waard zijn.

Met het automatische pauzeer-om-te-controleren-systeem beschreef Elaine Aron dit coping-systeem dat gewoonlijk wordt gevonden in HSP’s. Ze zegt daarover in haar boek “The Highly Sensitive Person”: Het neemt alles op in een situatie en vergelijkt het automatisch met wat normaal en gebruikelijk was in het verleden en wat er in de toekomst te verwachten was.

Het systeem doet dit om te ontdekken of er een mismatch is, of om te zien of er wellicht iets is wat ‘niet oké’ is. En daar ligt de kracht van de HSP’er! We zien zowel in verleden, het heden als ook de toekomst sterker de kansen om iets te verbeteren.

Het hele ‘doorvoelen wat er speelt’ staat voor een hoogsensitief mens in het teken van het vinden van het antwoord op de vraag ‘vind ik dit wel oké?’ En die vraag komt in vele variaties; vind ik jou oké, vind ik de situatie oké, vind ik de gemaakte afspraken oké? Maar alles staat in het teken van de eigen beleving.

De stress, de onzekerheid, de onrust en de extra tijd die het doorvoelen van nieuwe situaties bij HSP met zich meebrengt gaat niet over. En gelukkig maar! Die onrust heeft er dus mee te maken dat je nog niet weet of jij je in die omgeving fijn en prettig gaat voelen. Een belangrijke voorwaarde voor een gelukkig leven is hier goed naar te luisteren.

Heel iets anders is het wanneer er Rejection Sensitivity (afwijzingssensitiviteit) speelt! Hierbij is de focus namelijk exact omgedraaid en ligt de eindbeslissing bij de ander. Vind die ander jou wel oké, je keuzes, de ontstane situatie en jouw toekomstige situatie? Hierin ben jij niet degene die voor veiligheid zorgt, voor jezelf en de ander, maar is het die ander die dit voor jou (kan) geven. Bij een goedkeuring ben je (tijdelijk) even veilig gesteld en ‘goed genoeg’ bevonden.

Deze andere vorm van onrust, of andere mensen jou wel leuk gaan vinden kan dus wél sterk verminderen. En dat is zelfs voor hoogsensitieve mensen die last ervaren van hun sensitiviteit (en vaak een combinatie voelen van beide soorten) erg goed nieuws.

 

“Of all the things trauma takes away from us, the worst is our willingness, or even our ability, to be vulnerable. There’s a reclaiming that has to happen.― Brené Brown, Rising Strong”

Dit is één van de fragmenten van Brené Brown die me het meest in mijn leven geraakt heeft. En ik zie het ook bij anderen. Het maakt duidelijk dat de angst voor afwijzing, het moment dat anderen jou als HSP’er ‘te’ zouden vinden, te veel, te gevoelig, te moeilijk, te negatief… dat het simpelweg een alledaags menselijk gevoel is. We zijn allemaal imperfect onderweg en hebben simpelweg te leren om daar kwetsbaar in durven te zijn. Dát te durven én samen met jou onze hoogsensitiviteit vieren… dat is mijn missie! 

Xandra van Hooff

Xandra’s werk gaat over acceptatie en overvloed. In haar bedrijf GaveMensen geeft en deelt ze kennis uit de diepere verwerking als kern van hoogsensitiviteit en openheid voor ervaringen voortkomen uit overexcitabilities. Ze vertelt waargebeurde verhalen waarin kleine details worden uitvergroot en wijst je precies op de aspecten van je leven waar groei mogelijk is. Xandra vertrouwt erop dat altijd alles goed komt, zij houdt er niet van risico’s te nemen maar laat zich ook nooit tegenhouden door ‘ja, maar’ en ‘wat als’-gedachten om haar dromen te verwezenlijken. Deze can-do mentaliteit zien we terug in de opleidingen Moed om te Falen & Lef om te Stralen. Hierin leer je ruimte maken voor jouw ongetemde binnenkant zodat creativiteit, gekkigheid, speelsheid en de levenslust weer volop kan stromen! Xandra wijst je in haar jaartrajecten op de lessen die je in je leven hebt mogen leren, maar waar je de vruchten nog niet van hebt geplukt. Dankzij haar vergrootglas kun je dit nu integreren en echt eigen maken. Laat deze energie in je voordeel werken en neem je jouw stap met positiviteit en het vertrouwen in een gunstige afloop. Klik op het menu hierboven voor het aanbod.